Персийн булангийн зөвлөлийн тэргүүн Иран Бахрейн рүү довтолсныг энх тайвны хүчин чармайлтыг “илт сорьсон” үйлдэл гэв
Бахрейны арми Ираны хэд хэдэн агаарын довтолгоог саатуулсан гэж мэдэгдсэн бол Ираны Хувьсгалт гвардийн корпус Америкийн радарыг оносон гэж мэдэгджээ.

Бахрейн ням гарагт Ираны нисгэгчгүй онгоцны довтолгоонд өртөж, сүүлийн хэдэн сард анх удаа онцгой байдлын дохио дуугарсан нь дахин дайн эхлэх вий гэсэн айдас төрүүлжээ.
Бахрейны арми ням гарагийн өглөө эрт “Ираны хэд хэдэн агаарын довтолгоог” таслан зогсоосон гэж мэдэгджээ. Сэрэмжлүүлгийг өглөөний 5 цагаас өмнө гаргаж, хүмүүсийг “аюулгүй газарт” хоргодохыг уриалсан байна.
Ираны Исламын хувьсгалт гвардийн корпус (ИХГК) довтолгооны хариуцлагыг хүлээжээ. ИХГК-ийн Агаар-сансрын хүчин Бахрейн дэх Америкийн агаарын довтолгооноос хамгаалах радар руу зургаан нисгэгчгүй онгоц хөөргөсөн гэж мэдэгдэв. Риффа агаарын баазад хийсэн довтолгоо “нарийвчлалтай, амжилттай” болсон гэж корпус мэдэгдсэн ч Бахрейны арми нисгэгчгүй онгоцууд бай руугаа хүрэхээс өмнө устгагдсан гэжээ.
Бахрейны хөршүүд довтолгоог буруушаажээ. Персийн булангийн хамтын ажиллагааны зөвлөлийн тэргүүн Жасем аль-Будайви үүнийг бүс нутгийн энх тайвны хүчин чармайлтыг “илт сорьсон” үйлдэл гэж нэрлээд, Иран “довтолгоогоо давтсаар байгаа нь” бүс нутагт “шууд заналхийлэл” гэжээ. АНУ, Ираны хооронд зуучлагч гол орнуудын нэг Катар довтолгоог “аюултай хурцадал” гэж нэрлэж, Ойрхи Дорнодод тогтвортой байдлыг сэргээх “улс төр, дипломат хүчин чармайлтыг сулруулж болзошгүй” гэж мэдэгджээ.
Иран долоо хоногийн дотор хоёр дахь удаагаа Бахрейн рүү довтолсон гэж мэдэгдсэн нь Персийн булан даяар цохилт түр намжсан байдлыг таслав. ИХГК баасан гарагт мөн Бахрейн дэх Америкийн эрт сэрэмжлүүлэх радарыг устгасан гэж мэдэгдсэн ч АНУ-ын Төв командлал Ираны хөөргөсөн хоёр нисгэгчгүй онгоцыг саатуулсан гэжээ.
Хоёрдугаар сард АНУ, Израилийн цохилтоор эхэлсэн мөргөлдөөнийг зогсоох дипломат хүчин чармайлт ахиц гаргаагүй байна. Ираны Гадаад хэргийн сайд Аббас Аракчи мягмар гарагт Маскатад айлчилж, Оманы хамтран ажиллагчтайгаа хэлэлцээ хийнэ. АНУ, Израиль намрын сонгуулийнхаа дараа Иран руу томоохон шинэ довтолгоо эхлүүлнэ гэсэн айдас хараахан биелээгүй ч АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трамп өнгөрсөн долоо хоногт Ирантай хэлэлцээр хийх шаардлагагүй гэж мэдэгдсэн нь зах зээлийг тогтворгүй болгожээ.
Үр дүнгүй хэлэлцээний улмаас Хормузын хоолойгоор дамжих тээвэр ихээхэн хязгаарлагдсан хэвээр байна. ИХГК-ийн тэнгисийн цэргийн хүчин ням гарагт хоолойд далайн мина мөргөсний улмаас нэг танкер живж, нөгөө нь гэмтсэн гэж мэдэгдсэн бөгөөд эдгээр мэдэгдлийг хараат бус эх сурвалж баталгаажуулаагүй байна. Ням гарагт Персийн булангийн ихэнх хөрөнгийн бирж буурч хаагдсан бөгөөд Саудын Арабын үндсэн индекс 0.7 хувиар, Катарын индекс 1.8 хувиар буурчээ.
Дайны эхний үе шатанд Иран Арабын Нэгдсэн Эмират, Бахрейн, Саудын Араб, Катар, Кувейт зэрэг бүс нутаг дахь АНУ-ын холбоотнууд руу олон мянган нисгэгчгүй онгоц, пуужин харвасан юм. Урьд өмнө байгаагүй энэ довтолгоо Персийн булангийн орнуудыг цэргийн нягт хамтын ажиллагаанд түлхжээ. Персийн булангийн хамтын ажиллагааны зөвлөлийн батлан хамгаалахын сайд нар өнгөрсөн долоо хоногт Кувейтэд хамтарсан командын шинэ төв байгуулахыг баталсан байна.
Зургаадугаар сард АНУ, Ираны байгуулсан анхны тохиролцоо мөргөлдөөнийг шийдвэрлэх яриа хэлэлцээнд 60 хоногийн хугацаа олгосон ч хугацаа нь хэлэлцээргүй дууссан. Ираны парламентын дарга Мохаммад Багер Галибаф АНУ Ираны “логик нөхцөлүүдийг” хүлээн зөвшөөрвөл мөргөлдөөнийг зогсоох зам нээлттэй гэж ням гарагт хэлснийг хагас албан ёсны Fars агентлаг мэдээлжээ. АНУ-тай хийх хэлэлцээнд оролцдог Ираны ахлах төлөөлөгч Галибаф Тегеран “дайн ч биш, энх ч биш” байдалд үлдэхгүй гэдгийг хэлээд, Вашингтон дахин цохилт өгвөл Ираны зэвсэгт хүчин “тулааны газарзүйг тодорхойлно” гэж анхааруулав.
Йемен дэх дайны үйл явдал ч бүс нутгийн санаа зовнилыг нэмэгдүүлжээ. Хуситуудын хөөргөсөн хоёр нисгэгчгүй онгоцыг Саудын Арабын агаарын довтолгооноос хамгаалах хүчин Мекка мужийн дээгүүр устгасан гэж Йемен дэх Саудын Араб тэргүүтэй эвсэл мэдэгджээ.

