АНУ-ын шүүгч цагаачлалын өмгөөлөгчийн утаснаас хуулбарласан мэдээллийг шалгахыг ICE-д хориглолоо

АНУ-ын холбооны шүүгч цагаачлалын асуудлаар ажилладаг өмгөөлөгчийн гар утаснаас хуулбарласан мэдээллийг Трампын засаг захиргаа шалгахыг хориглолоо. Үндсэн хуулийн Нэгдүгээр нэмэлт өөрчлөлтөөр хамгаалагдсан үг хэллэгийнх нь хариуд засгийн газар утсыг нь хураасан гэж өмгөөлөгч нэхэмжилжээ. Энэ нэхэмжлэл хангагдах магадлалтай гэж шүүгч үзжээ.

Обамагийн томилсон дүүргийн шүүгч Аллисон Д. Берроуз өмгөөлөгч Эндрю Латтарулогийн хүсэлтээр Пүрэв гарагт урьдчилсан хориг тогтоожээ. Шүүхэд одоогоор байгаа нотлох баримтаас үзэхэд “хамгаалагдсан үг хэллэг нь байгаагүй бол түүнийг нэгжихгүй байсан” бололтой гэж шүүгч дүгнэсэн байна.

Энэ шийдвэрээр холбооны эрх баригчид Латтарулогийн утаснаас хуулбарласан мэдээлэлд нэвтрэх боломжгүй болов. Латтаруло есдүгээр сард Арубагаас Бостон руу буцаж ирэхэд нь Хил, гаалийн хамгаалалтын албаны ажилтнууд болон Цагаачлал, гаалийн албаны мөрдөн шалгах хэлтсийн ажилтан түүнийг саатуулж, утаснаас нь мэдээлэл хуулбарласан юм.

Латтаруло Georges Cote LLP хуулийн фирмийн хамтрагч бөгөөд цагаачлалын хэрэгт өмгөөлүүлэгчдээ төлөөлдөг. Тэрбээр АНУ-ын цагаачлалын асуудлаар “эрхээ мэдье” мэдээлэл нийтэлдэг Instagram хуудас хөтөлдөг бөгөөд шийдвэрт дурдсанаар түүний бичлэгүүд байнга хэдэн зуун мянган удаа үзэгддэг байна.

Латтаруло засгийн газрын цагаачлалын бодлогыг эсэргүүцэж олон нийтэд мэдэгдэл хийдэг, цагаачлалын хэрэгт хүмүүсийг төлөөлдөг нь Нэгдүгээр нэмэлт өөрчлөлтөөр хамгаалагдсан гэж шүүгч үзжээ.

Латтарулог үг хэллэгээс нь болж онилсон гэдгийг засгийн газар үгүйсгэжээ. Утсыг хураасан нь түүний хуулийн фирм АНУ-д ажиллах зөвшөөрөлгүй хүмүүсийг ажиллуулсан эсэх талаарх мөрдөн шалгалттай холбоотой гэж засгийн газар тайлбарласан. Шийдвэрт дурдсанаар фирмд 2025 оны есдүгээр сарын 8-нд шалгалтын мэдэгдэл, есдүгээр сарын 25-нд сэжигтэй баримт бичгийн мэдэгдэл хүргүүлсэн байна.

Латтаруло фирмийн хамтрагч Аудай Котын хамт мөн сарын сүүлээр амралтын өдрүүдээр Бостоноос Аруба руу аялжээ. Кот есдүгээр сарын 27-нд Бостонд ямар ч саадгүй буцаж ирсэн. Харин маргааш нь Латтаруло Бостоны Логан олон улсын нисэх онгоцны буудалд онгоцноос буухад нь Хил, гаалийн хамгаалалтын албаны гурван ажилтан, мөрдөн шалгах хэлтсийн нэг ажилтан түүнийг саатуулжээ.

Ажилтнууд түүний гар утсыг шүүхийн нэгжлэгийн зөвшөөрөлгүйгээр хурааж, дотор нь хадгалагдсан мэдээллийг бүрэн хуулбарласан бөгөөд найман хоногийн дараа утсыг нь буцааж өгсөн байна. Хуулбарласан мэдээлэл одоогоор унших, хянах боломжгүй хэлбэртэй байна. Шүүх зөвшөөрвөл түүнийг уншигдах хэлбэрт оруулж шалгах бодолтой байгаагаа засгийн газар мэдэгджээ.

Гар утсыг ер бусын байдлаар нэгжсэн, мөн түүний цаг хугацаа зэрэг хүчин зүйл хариу арга хэмжээ гэж дүгнэх үндэслэл болж байна гэж Берроуз үзэв. Мөрдөн шалгах хэлтсийн журмаар ажил олгогчдод ажилтнуудын ажиллах зөвшөөрлийн асуудлыг шийдвэрлэхэд ерөнхийдөө 10 ажлын өдөр олгодог. Гэтэл Латтарулогийн утсыг фирм нь сэжигтэй баримт бичгийн мэдэгдэл хүлээн авснаас хойш ердөө гурван хоногийн дараа хураажээ. “Журмаас ийнхүү огцом хазайсан нь хураалт ердийн мөрдөн шалгалтын шалтгаанаас үүдээгүйг хүчтэй илтгэж байна” гэж Берроуз бичжээ.

Ажилтнуудын бүртгэлд адил буюу илүү хандах эрхтэй ч цагаачдын эрхийн талаар олон нийтэд үг хэлж байгаагүй хамтрагч Аудай Котыг ийм нэгжлэгт оруулаагүйг шүүгч мөн онцолжээ. Хэрэв эрх баригчид нотлох баримтыг аль болох эрт хайж байсан бол Кот “илүү логиктой бай байх байсан” ч “засгийн газар Латтарулог маргааш нь Бостонд газардахыг хүлээж, зөвхөн түүнийг гар утасны нэвтрэх нэгжлэгт оруулахыг сонгосон” гэж Берроуз бичжээ.

Засгийн газар нэгжлэгийн үндэслэлийг нотлох нэмэлт баримттай гэж мэдэгдсэн ч мөрдөн шалгалт үргэлжилж байгаа тул ил болгохоос татгалзсан байна. Утас хураасан нь Үндсэн хуулийн Дөрөвдүгээр нэмэлт өөрчлөлтийг зөрчсөн эсэх талаар Берроуз шийдвэр гаргаагүй. Засгийн газар хил дээр утсыг нэгжих эрхтэй гэж маргасан ч мөрдөн шалгалт нь Латтарулогийн аялалтай холбоогүй, ажил эрхлэлтийн зөрчил гаргасан гэх хэрэгтэй холбоотой тул шүүгч энэ үндэслэлд эргэлзэж байгаагаа илэрхийлжээ.

Утсанд хадгалагдсан мэдээлэлд нууцлалтай баримт, өмгөөлөгч, өмгөөлүүлэгчийн хоорондох харилцаа багтсан гэж шийдвэрт дурджээ. Хэрэг дуусах хүртэл хуулбарласан мэдээллийг одоогийн унших боломжгүй хэлбэрээр нь хадгалахыг шүүгч засгийн газарт үүрэг болгожээ. Одоо нэгжлэг хийхийг зөвшөөрвөл Латтарулогийн хувийн нууцад нөхөж баршгүй хохирол учирч болзошгүй гэж тэрбээр үзсэн байна. Харин мэдээллийг устгах үүрэг оногдуулахаас татгалзжээ.