Израилийн сонгуулийн санал хураалт дуусч, сөрөг хүчин тэргүүлж байгаа ч олонх авахгүй гэж санал асуулга харуулав

Израилд Кнессетийн сонгуулийн санал хураалт дуусч, гол телевизүүдийн санал хураалтын дараах судалгаагаар хоёр үндсэн улс төрийн лагерийн аль нь ч парламентад олонх авахгүй байна. Энэ тухай Би Би Си-гийн орос хэлний алба мэдээлэв. Жанжин штабын дарга асан Гади Айзенкотын тэргүүлсэн сөрөг хүчний блок Кнессетийн хамгийн том эвсэл болох ч Ерөнхий сайд Биньямин Нетаньяхугийн Ликуд нам бусад аль ч намаас олон суудал авах төлөвтэй. Араб намууд мөн дээд амжилт тогтоох тооны суудал авах төлөвтэй байна.

Анхны хэсэгчилсэн албан ёсны дүн орон нутгийн цагаар шөнө дунд (Гринвичийн цагаар 22:00) гарах ч сонгуулийн хороо санал тооллого хэд хоног үргэлжилж болзошгүйг анхааруулжээ. Албан ёсны мэдээллээр, санал авах байрууд хаагдахаас хоёр цагийн өмнө буюу орон нутгийн цагаар 20:00 (Гринвичийн цагаар 18:00) гэхэд ирц 74.3 хувьтай байв. Би Би Си-гийн сурвалжлагч Том Беннеттийн тэмдэглэснээр, Израилийн арабууд олонх болдог хотуудад ч ирц өндөр байсан бөгөөд араб намууд их дэмжлэг авбал еврей хоёр том блокийн төлөөлөл буурч, 3.25 хувийн босгыг давж чадаагүй зарим жижиг нам Кнессетэд орж чадахгүй байж магадгүй юм.

Кнессетийн 120 суудлын төлөө 37 нам өрсөлдсөн. Тус улсын түүхэнд аль ч улс төрийн хүчин парламентад үнэмлэхүй олонх буюу дор хаяж 61 суудал авч байгаагүй тул бүх засгийн газар эвслийнх байсаар ирсэн. Энэ удаагийн сонгууль нь 2023 оны 10 дугаар сарын 7-нд ХАМАС Израиль руу халдаж, улмаар Газын зурвас, Ливанд дайн өрнөснөөс хойшхи анхны сонгууль юм. Сонгогчдын хувьд гол асуудал нь улсын аюулгүй байдал, мөн ХАМАС-ын халдлагаас сэргийлж, шуурхай хариу арга хэмжээ авч чадаагүй хүчний байгууллагуудын хариуцлага байсан бөгөөд сөрөг хүчний бүлгүүд эдгээр үйл явдлыг хараат бусаар үндэсний хэмжээнд шалгахаа амласан юм.

Засгийн газрын бүрэлдэхүүний талаарх хэлэлцээ удаан үргэлжилж болзошгүй бөгөөд шинэ засгийн газар байгуулагдах хүртэл Нетаньяху улсаа удирдсаар байна. Ерөнхийлөгч Ицхак Герцог эрх баригч эвсэл байгуулах хамгийн сайн боломжтой гэж үзсэн улс төрчид засгийн газар байгуулахыг даалгах бөгөөд тэр нь амжилтгүй болбол бүрэн эрхийг өөр нэр дэвшигчид шилжүүлнэ. 1996 онд анх Ерөнхий сайд болсон 77 настай Нетаньяху Израилийн тэргүүлэх улс төрч хэвээр байна.

Нетаньяху сонгуулийн кампанит ажлынхаа үеэр дайны үеийн удирдагчийн статус болон түүнийг дэмжиж, Ираны эсрэг дайнд Израильтай нэгдсэн АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трамптай холбоотон байдалдаа тулгуурласан. Тэрбээр ням гарагт Нетаньяху засгийн эрхэнд үлдсэн тохиолдолд л Трамп Ираны заналхийллийг эцэслэн арилгах арга хэмжээг дахин авахад бэлэн байгаа гэж мэдэгдсэн юм. Харин түүний гол өрсөлдөгч Айзенкот Нетаньяхуг айдас, худал хуурмаг, заналхийлэлд тулгуурласан кампанит ажил явуулж байна гэж буруутгаж, Трамп ард түмний сонгосон аливаа удирдагчтай бүрэн хамтран ажиллана гэдэгт итгэлтэй байгаагаа илэрхийлжээ.

Нетаньяхугийн гол өрсөлдөгч нь Айзенкотын Яшар намаар ахлуулсан, барууны үзэлтнээс зүүн төвийн үзэлтэн хүртэл олон хөдөлгөөнийг нэгтгэсэн албан бус блок бөгөөд тэднийг голчлон Нетаньяхуг засгийн эрхээс зайлуулах хүсэл нэгтгэдэг. Айзенкот 10 дугаар сарын 7-ны халдлагын дараа Нетаньяхугийн дайны кабинетад орсон ч найман сарын дараа Ерөнхий сайдыг шүүмжилж гарсан юм. Тэрбээр араб намуудтай хамтран ажиллах боломжийг үгүйсгэсэн ч шинжээчид араб намууд Нетаньяхуг засгийн эрхээс зайлуулахын тулд түүний тэргүүлсэн цөөнхийн засгийн газрыг дэмжих хувилбарыг авч үзэж байна.

Айзенкот Израилийн дараагийн засгийн газар Ираныг цөмийн зэвсэгтэй болохоос хүчээр эсвэл АНУ-ын дэмжлэгтэй дипломат шийдэл зэрэг тохиролцоогоор сэргийлэх ёстой гэж мэдэгджээ. Мөн тэрбээр Израилийн эзэлсэн Иордан голын баруун эрэгт еврей суурьшигчид палестинчуудын эсрэг үйлдэж буй хүчирхийллийг шүүмжилж, Нетаньяхугийн хэт барууны эвслийн түнш Итамар Бен-Гвир, Бецалел Смотрич нарыг эсэргүүцдэг. Ихэнх шинжээчийн үзэж буйгаар, Израилийн Ливан, Ираны талаарх ирээдүйн стратеги нь АНУ-ын оролцооны түвшнээс хамаарах бөгөөд энэ нь 11 дүгээр сард болох АНУ-ын завсрын сонгуулийн дүнгээс хэсэгчлэн шалтгаална.