Европын комисс олон улсын татварын хэлэлцээрийн орлогоор дараагийн төсвөө нэмэгдүүлэх боломжийг судалж байна

Европын комисс үндэстэн дамнасан компаниудад хамаарах олон улсын татварын хэлэлцээрийн орлогоор Европын холбооны дараагийн долоон жилийн төсвийг санхүүжүүлэх эсэхийг судалж байна. Энэ тухай үйл явцыг мэддэг Европын холбооны дөрвөн дипломатчаас иш татан Политико Юроп хэвлэл мэдээлэв. Уг санаа нь төсвийн хэлэлцээрт томоохон саад болоод буй өөрийн эх үүсвэр гэгддэг Европын холбоо даяарх шинэ татваруудын талаар тохиролцоонд хүрэхэд тус болж магадгүй юм.

Европын зөвлөлийн дарга Антониу Кошта гишүүн орнуудын холбооны төсөвт төлөх шимтгэлийг бууруулахын тулд шинэ татваруудыг батлахыг уриалж байгаа бөгөөд энэ сарын эхээр гаргасан хамгийн сүүлийн саналаар төсөв 1.82 их наяд евро байна. Төсвийн хэлэлцээг зуучилж буй Кошта Польш, Франц, Италид болох сонгууль хэлэлцээг тасалдуулахаас өмнө буюу оны эцэс гэхэд удирдагчдыг хоорондоо төсвийн тохиролцоонд хүрэхийг шахаж байна.

Гэвч жил гаруй маргалдсаны дараа ч засгийн газрууд Европын комиссын тооцоогоор жилд 65 тэрбум евро олох санал болгосон таван шинэ татварын талаар санал зөрөлдсөөр байна. Санал болгосон хувилбаруудаас 100 сая еврогоос дээш орлоготой компаниудаас тогтмол хэмжээний татвар авах аж ахуйн нэгжийн татвар хамгийн их эсэргүүцэлтэй тулгарч, ялангуяа Германд хүлээн зөвшөөрөгдөхгүй байгаа юм. Хоёр дипломатчийн хэлснээр, мухардлаас гарахын тулд Францын Ерөнхийлөгч Эммануэль Макрон 10 дугаар сард болсон удирдагчдын дээд хэмжээний уулзалтын үеэр үндэстэн дамнасан компаниудын татварын нэг хэсгийг Европын холбооны төсөвт шилжүүлэхийг дэмжсэн байна.

Дэмжигчдийн үзэж буйгаар, энэ санаа компанийн орлогод бус ашигт чиглэдэг тул илүү улс төрийн дэмжлэг авч магадгүй юм. «Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татвар нь компанийг ашигт ажиллагаагаар нь татвар ногдуулах тухай. Харин нөгөө татвар нь сохроор хураамж авах тухай» гэж олон улсын татварын тохиролцоог боловсруулагчдын нэг, Эдийн засгийн хамтын ажиллагаа, хөгжлийн байгууллагын хуучин албан тушаалтан Паскаль Сент-Аман хэлэв.

Эдийн засгийн хамтын ажиллагаа, хөгжлийн байгууллагын 2021 оны татварын хэлэлцээрээр Европын холбооны орнууд жилийн борлуулалт нь 750 сая еврогоос давсан томоохон үндэстэн дамнасан компаниудад 15 хувийн доод татвар ногдуулах үүрэгтэй. АНУ уг тогтолцоотой дүйцэхүйц үндэсний татварын зохицуулалт нэвтрүүлснээр энэ дүрмээс чөлөөлөгдсөн нь маргаан дагуулсан юм. Хэлэлцээрийн эцсийн зорилго нь томоохон үндэстэн дамнасан компаниудыг татахын тулд орнууд аж ахуйн нэгжийн татварын хувь хэмжээгээ улам бууруулж өрсөлдөхөөс сэргийлэх явдал юм.

Түүхэндээ Эппл, Гүүгл зэрэг Европын холбоонд үйл ажиллагаа явуулдаг гадаадын олон үндэстэн дамнасан компани татвар бага, зохицуулалт зөөлөн тул Ирландад төв байраа байгуулсаар ирсэн. Үүнтэй тэмцэхийн тулд хэлэлцээрээр 15 хувиас бага татвар ногдуулдаг орнууд томоохон гадаад компаниудад нэмэлт татвар ногдуулах үүрэгтэй бөгөөд одоогоор энэ орлогыг үндэсний засгийн газрууд цуглуулдаг.

Дипломатчдын хэлснээр, Европын нийслэлүүд энэ орлогын нэг хэсгийг холбооны төсөвт шилжүүлж болно. Ингэвэл аж ахуйн нэгжийн татвар бага ногдуулж, нэмэлт татвараас их хэмжээний орлого цуглуулдаг Ирланд, Нидерланд зэрэг улсад хүндээр тусаж магадгүй юм. Блүүмберг агентлагийн мэдээлснээр, зөвхөн Нидерландын засгийн газар 2026 онд дэлхийн доод татвартай холбоотой тайлангаас 449 сая евро цуглуулжээ. Сент-Аман энэ шинэ эх үүсвэрийг дэмжиж, үндэстэн дамнасан компаниудын үйл ажиллагаа Ирландад явагддаг ч Европын холбооны зах зээлийг удирдахад чиглэдэг гэж тайлбарлав.

Кошта болон түүний баг, Европын комисс ирэх долоо хоногоос эхлэх гишүүн орнуудтай хийх хоёр талын хэлэлцээний өмнө энэ хувилбарыг судалж байна. Кошта 11 дүгээр сарын 26, 27-нд болох удирдагчдын дээд хэмжээний уулзалтын өмнө төсвийн шинэ тоо болон Европын холбооны татваруудыг санал болгохоосоо өмнө засгийн газруудын байр суурийг судлах юм.